10

صدای تق تق، شکستگی وترق و تروق که گاهاَ با خم کردن زانو شنیده می‌شود، الزاماَ به معنای این نیست که شما دچار آرتروز هستید (مفاصل دیگر نیز ممکن است چنین صداهایی را داشته باشند). با این وجود، تق تق زانو در افرادی که دچار مشکل زانو هستند،  بیشتر بروز می کند.

پزشکان این صدا را ‹کریپتوس› می نامند. این اصطلاح عموماَ به صدای مفاصل اطلاق می شود، اما می توان از این اصطلاح برای توصیف صدای ریه نیز استفاده کرد.

علت صدا دادن زانو کریپتوس می تواند ناشی از عوامل زیادی باشد. صدای ساییدگی یا ترق تروق تا زمانیکه با درد یا علائم نگران کنندۀ دیگری همراه نباشد، عادی بوده و عموماَ بی خطر است.

کریپتوس ناشی از چیست

علت صدای زانو اینست که به مرور زمان، گاز می‌تواند در نواحی اطراف مفصل جمع شده و حباب های کوچکی را درمایع سینوویال ایجاد کند. زمانیکه زانوی خود را خم می‌کنید، حباب‌ها می‌ترکند و رباط‌ها صدای ترق تروق، یا تق تق می‌دهند. این مسئله عادی بوده و گاهاَ برای هرکسی اتفاق می‌افتد.

اما در مقابل، آرتروز می‌تواند به استخوان  و غضروف  آسیب برساند. زمانیکه مفصل آسیب دیده زانو حرکت می کند، صدای قرچ قروچ و تق تق می دهد.

 کریپتوس همچنین می تواند ناشی از ایجاد آسیب دیدگی باشد.

1

علت‌ها و دلایل

کریپتوس و آرتروز: بیست و هفت میلیون آمریکایی به مبتلا هستند. این  نوع آرتروز عمدتاَ در افراد میانسال و سالخورده ایجاد می‌شود و به آرتروز ‹کهنسالی› نیز شناخته می‌شود. استئوآرتریت معمولا در مفاصلی که زیاد مورد استفاده هستند نظیر مفاصل دست ها، ایجاد می‌شود. استئوآرتریت همچنین در مفاصلی که وزن بدن را تحمل می‌کنند، نظیر زانوها و باسن، نیز ایجاد می‌شود.

 فشارمکانیکی یا تغییرات بیوشیمیایی به آرامی غضروف محافظت کننده مفصل را از بین می‌برد و باعث درد و التهاب آن می‌شود. غضروف به مرور زمان از بین رفته و استخوان‌ها به هم ساییده می‌شوند. زمانی کریپتوس همراه با درد باشد، معمولاَ ناشی از استئوآرتریت خواهد بود.

  • کریپتوس در زانوها می‌تواند به دلیل آسیب دیدگی زانو نظیر پارگی منیسک (غضروف) باشد. این مشکلات در ورزشکاران، افرادی که دو آهسته انجام می‌دهند و دوندگان، بسیار شایع است. پارگی منیسک می‌تواند باعث کریپتوس در زمان حرکت مفصل بشود.
  • کندرومالاسی کشکک یا نرمی غضروف کشکک زانو (سندرم درد پاتلوفمورال)، دردی خفیف در ناحیه پشت کاسه زانو (پاتلا) است که معمولاَ به دلیل استهلاک زیاد یا آسیب دیدگی ایجاد می‌شود. در این حالت، زمانیکه  زانو حرکت داده می‌شود، صدای ساییدگی یا قرچ قروچ شنیده می‌شود. آسیب دیدگی ها یا آرتروزهای نوع دیگر  نیز می توانند باعث کریپتوس  شوند.
  • برخی از علائم عارضه کیست بیکر عبارتند از: درد زانو ،درد در ساق پا ، تجمع حجم زیادی مایعات اطراف مفصل زانو (آب آوردن زانو) ، در برخی موارد قفل شدن زانو یا صدا دادن زانو  بعضی از اوقات ممکن است شما دردی را احساس نکنید شما ممکن است وجود یک توده نرم را پشت زانوی خود احساس کنید.

2

علائم کریپتوس زانو

علائم منحصر به فرد کریپتوس زانو که به دلیل آرتروز ایجاد می‌شود، عبارتند از:

  • برخلاف صدای تق تق ناشی از عملکرد مکانیکی که بدون درد و متناوب هستند، کریپتوس ناشی از آرتروز، اغلب با درد همراه است.
  • این علائم معمولاَ با دیگر علائم زانو که نشان دهنده‌ی آرتروز است، نظیر درد در هنگام راه رفتن، تورم گاه به گاه زانو، سفتی و … ارتباط دارد.
  • معمول ترین ناحیه بروز آرتروز در زانو، قسمت داخلی زانو است.
  • صدای کریپتوس زانو می‌تواند کاملاَ نرم بوده، اما احساس قریچ قروچ آن عمدتاَ ملموس است و می‌توان با قرار دادن دست بر روی زانو در هنگام  خم و راست شدن مفصل،  آن را احساس کرد.
  • خیلی چیزها می‌تواند باعث ایجاد صدای تق تق یا قریچ قروچ در زمان خم و راست کردن زانو شود؛ بنابراین، ربط دادن آن به آرتروز یا دیگر علل غیر دخیل، نظیر حرکت تاندون پاتلا (کشکک)، بدون انجام معاینات کامل، کار دشواریست.

راه و روش‌های درمان کریپتوس زانو

همانطور که قبلاَ توضیح داده شد، مسئله کلیدی که ذهن متخصصین بالینی را به خود مشغول کرده این است که، آیا صدای ساییده شدن به علائم نگران کننده دیگری نظیر درد، ورم، یا قفل شدن زانو، ارتباط دارد. اکثر افراد صدای تق تق یا ساییدگی را به طور معمول تجربه می‌کنند، به‌خصوص در زمان زانو زدن روی زمین یا خم و راست کردن مکرر زانو. اگر این صداها با دردی همراه نباشد، معمولاَ نگران کننده نخواهند بود. اما در صورتی که علائم دیگری وجود داشت، توصیه می‌شود که از طریق متخصصین توانای مراکز سلامت به دنبال تشخیص این مسئله باشید که آیا این صداها به دلیل آرتروز زانو است یا خیر.

کاهش ورم موضعی

در صورتی که کریپتوس با درد و نشانه‌هایی از التهاب همراه بود، از کیسه‌های یخ (که در حوله ای پیچیده شده‌اند) برای آن ناحیه از زانو استفاده کنید.  کیسه های یخ به کاهش ورم قسمت ملتهب کمک می‌کند و درد آن را نیز تسکین می بخشد.

همچنین می توانید برای کاهش سریع درد، از داروهای ضد التهابی غیر استروئیدی  بدون نسخه، نظیرآسپرین(ایبوپروفن) یاناپروکسن  استفاده کنید. با این وجود، برای تسکین بلند مدت درد به این داروها اکتفا نکنید، زیرا این داروها می‌توانند به کلیه‌ها و دستگاه گوارش شما آسیب بزنند.

8

دریافت تزریق کورتیزون

کورتیزون یک هورمون استروئیدی است که به طور طبیعی توسط بدن در واکنش به استرس، تولید می شود. (نکته: این استروئید از آن نوعی نیست که توسط ورزشکاران یا بدنسازان مصرف و یا گاهاَ سوء مصرف می‌شود.) این استروئید سیستم ایمنی بدن را سرکوب کرده و التهاب را تا حد زیادی کاهش می‌دهد. در مواردی که کریپتوس زانو با درد همراه است، پزشک برای کاهش درد و التهاب، روش تزریق مستقیم کورتیزون به مفصل زانو را انتخاب خواهد کرد.

 ثابت شده است که تزریق کورتیزون روشی مفید برای دوره ایست که کریپتوس زانو  عود می کند. با این وجود، تزریقات مکرر و پی در پی به فصل می تواند حقیقتاَ باعث  تخریب غضروف و بدتر شدن درد مربوط به کریپتوس شود. به همین دلیل، استفاده از تزریق کورتیزون به عنوان درمان بلند مدت، مناسب نیست.

9

درمانی به نام مکمل ویسکوز (روانساز)

‹مایع سینوویال› (مایع مفصلی) در مفصل زانو برای روانی و تثبیت حرکت مفصل به کار می‌رود. در برخی از بیماران مبتلا به استئوآرتریت، مایع سینوویال ‹رقیق شده› یا به عبارتی دیگر، کمتر چسبناک است. این مسئله می‌تواند به اصطکاک اضافی وحرکت غیرطبیعی مفصل منجر شود. در این مورد، پزشک « مکمل ویسکوز» را توصیه خواهد کرد. در این روش مایع جدیدی به مفصل زانوی شما تزریق شده تا مفصل زانو را تقویت و روان کند.

7

پوشیدن بریس زانو

بریس‌های طبی مخصوص، گاهاَ به بیمارانی که دچار آرتروز زانو هستند، تجویز می‌شود. این بریس‌ها وزن را از بخش داخلی زانو یعنی جایی‌که کریپتوس عمدتاَ اتفاق می‌افتد، بر می‌دارند. بریس‌های زانو می‌توانند با اطمینان از اینکه مفصل به شکلی صحیح خم می‌شود و با محافظت از آن در برابر آسیب دیدگی و احساس ناراحتی، مفصل زانو را تثبیت و پشتیبانی کنند.

6

جراحی

چندین نوع جراحی زانو وجود دارد که ممکن است توسط پزشک به شما توصیه شود: برداشتن کلی یا جزئی زانو، ترمیم غضروف، آرتروسکوپی زانو، استئوتومی زانو و دیگر گزینه‌های درمانی معمول.

دقت داشته باشید که موفقیت‌آمیز بودن یک جراحی زانو برای یک بیمار، الزاما برای بیماران دیگر همان نتیجه را به همراه نخواهد داشت. درمان آرتروز امری بسیار دشوار است؛ بنابراین مطمئن باشید که پیش از تصمیم‌گیری، در خصوص تمامی گزینه‌های درمانی با پزشک خود صحبت کرده باشید.

5

پیشگیری از بدتر شدن کریپتوس زانو

وزن خود را کنترل کنید

هر پوند اضافه وزن، ۶ پوند فشار بیشتری را بر مفصل زانو وارد می‌کند. بنابراین، افراد سنگین وزن بیش از افراد سبک وزن در معرض ابتلا به آرتروز قرار دارند. برای پیشگیری از ایجاد کریپتوس زانو در آینده، و همچنین برای کاهش علائمی که در حال حاضر دارید، سعی کنید با رژیم و ورزش، وزن خود را متعادل نگه دارید.

4

تمرینات ورزشی

عضلات اطراف مفاصل همانند جذب‌کنندگان شوکی عمل می‌کنند؛ بدین صورت که در شرایط دشوار فیزیکی (مثلاَ در هنگام ورزش یا تمرین) و همچنین در هنگام انجام فعالیت‌های روزمره، به پشتیبانی و تثبیت مفصل کمک می‌کنند. هرچه عضلات قوی‌تر باشند، قادر به جذب فشار بیشتری خواهند بود. برای کمک به پیشگیری از کریپتوس (و در صورتی‌که در حال حاضر بدان مبتلا هستید، برای کاهش آن)، به تدریج با انجام تمرینات قدرتی، عضلات اطراف مفصل را تقویت کنید.

3

ترکیبی از کیسه های آب گرم و کیسه یخ را امتحان کنید

نشان داده شده که هر دو می‌توانند به افراد کمک کنند تا درد ناشی از کریپتوس را کاهش دهند. شما نیز کیسه آب گرم و کیسه یخ را امتحان کنید تا دریابید کدام یک برای شما بیشترجواب می‌دهد.

دکتر مغاری همواره به دنبال این هستند که به بیماران کمک کنند تا سریعاَ به وضعیت ایده‌آل خود بازگشته و قادر به انجام فعالیت‌های دلخواه خود باشند. ایشان با تشخیص صحیح خود و ارائه اطلاعات به‌روز به بیماران در اتخاذ تصمیم آگاهانه (در خصوص اینکه چه نوع درمانی را انتخاب کنند) کمک می کنند.

Share →