خار پاشنه یک رسوب کلسیمی است باعث به وجود آمدن یک برآمدگی استخوانی در قسمت زیرین استخوان پا می‌شود. در یک عکس اشعه ایکس، خار پاشنه می‌تواند به اندازه نیم اینچ به جلو آمده باشد. در صورت نبود شواهد قابل مشاهده در عکس اشعه ایکس، این بیماری را به عنوان «سندرم خار پاشنه» می‌شناسیم.

1

خار پاشنه می‌تواند منجر به بروز درد در پاشنه پا شود، اگرچه این بیماری اغلب فاقد درد است. خار پاشنه اغلب با فاسئیت پلانتار،  التهاب دردناک باند فیبری بافت همبند (فاسیای پلانتار) که در پایین پا ایجاد شده و استخوان پاشنه پا را به بخش توپ مانند و برآمده کف پا متصل می‌کند، همراه است.

درمان‌ خار پاشنه و بیماری‌های مرتبط با آن عبارتند از ورزش، اُرتِز سفارشی، داروهای ضدالتهاب، و تزریق کورتیزون. اگر درمان‌های محافظه‌کارانه شکست بخورند، نیاز به جراحی خواهد بود.

 علل بروز خار پاشنه

خار پاشنه زمانی اتفاق می‌افتد ک رسوب‌های کلسیمی در بخش زیرین استخوان پاشنه تشکیل شوند، پروسه‌ای که معمولاً در بازه‌ای چند ماهه اتفاق می‌افتد. خار پاشنه اغلب در اثر کشیدگی عضلات و رباط پا، کشش  فاسیای پلانتار، و پارگی مکرر غشائی که استخوان پاشنه را پوشش می دهد، ایجاد می شود. خار پاشنه به ویژه در ورزشکارانی که فعالیت‌شان شامل مقادیر زیادی دویدن و پریدن می‌شود، رایج است.

عوامل خطر برای خار پاشنه عبارتند از:

  • اختلالات در نوع گام‌برداری، که فشار بیش از حد بر روی استخوان پاشنه، رباط ها و اعصاب نزدیک پاشنه می‌آورد.
  • دویدن یا آهسته دویدن، به خصوص بر روی سطوح سخت
  • کفش‌هایی که اندازه نیست یا بد پوشیده شده است، به ویژه آنهایی که فاقد پشتیبانی مناسب برای قوس پا می‌باشند
  • اضافه وزن و چاقی

عوامل خطر دیگری که با التهاب پلانتار مرتبطند عبارتند از:

  •  افزایش سن، که باعث کاهش انعطاف پذیری فاسیای پلانتار و نازک شدن لایه چربی محافظ پاشنه پا می‌شود
  • دیابت
  • گذراندن بخش زیادی از روز روی پا
  •  انجام فعالیت بدنی ناگهانی به صورت کوتاه و مکرر
  • داشتن پای صاف یا افزایش قوس کف پا

علائم خار پاشنه

خار پاشنه اغلب هیچ علامتی ندارد. اما اگر در نقطه تشکیل خار التهاب ایجاد شود، خار پاشنه می‌تواند با درد متناوب یا مزمن – به خصوص در حین راه رفتن، دویدن آهسته، یا دویدن – همراه باشد. به طور کلی، خار پاشنه خود علت درد نیست، بلکه آسیب بافت نرم پیوسته به آن است که درد ایجاد می‌کند.

بسیاری از مردم درد خار پاشنه و فاسئیت پلانتار را به صورت فرو رفتن یک چاقو یا سوزن در کف پای‌شان وقتی که اولین صبح سر پای‌شان می‌ایستند می‌ایستند، توصیف می‌کنند – دردی که کمی بعدتر به دردی مبهم تبدیل می‌شود. آنها اغلب از بازگشتن آن درد زننده، پس از اینکه دوباره بعد از نشستن طولانی مدت روی پای‌شان می‌ایستند، شکایت می‌کنند.

درمان

درمان‌های غیر جراحی برای خار پاشنه

ممکن است درد پاشنه پای ناشی از خار پاشنه و فاسئیت پلانتار در اثر استراحت بهبود نیابد. اگر پس از یک وعده خواب شب شروع به راه رفتن کنید، ممکن است درد بدتر شود، چرا که فاسیای پلانتار به یکباره کشیده می‌شود و  پاشنه را می‌کشد. اغلب هر چه بیشتر راه بروید، درد کمتر می‌شود. اما ممکن است پس استراحت طولانی مدت و راه رفتن زیاد، دوباره درد را حس کنید.

اگر دردی در پاشنه دارید که برای بیش از یک ماه طول کشیده است، با یک ارائه‌دهنده خدمات سلامتی مشورت کنید. او ممکن است درمان‌های محافظه‌کارنه‌ای از قبیل موارد زیر را پیشنهاد کند:

  • ورزش‌های کششی

2

تمرین 1: کشش فاسیای پلانتار و نرمه ساق پا: با انگشتان‌تان روی یک پله از نردبان یا نیمکت بایستید، در حالیکه پاشنه پای‌تان آویزان باشد. پاشنه را تا آنجایی که دیگر کشش را احساس کنید، پایین ببرید. برای چند ثانیه در همین حالت بمانید و سپس رها کنید. این عمل را چند بار تکرار کنید.

3

تمرین 2: کشش فاسیای پلانتار و نرمه ساق پا: روی زمین بنشینید و پاهای‌تان جلوی‌تان دراز کنید. حوله‌ای را از دور انگشتان‌تان رد کرده و با کمک همان حوله آنها را، تا جایی که کشش را احساس کنید، به سمت خود بکشید. علاوه بر تمام این ورزش‌های کششی، افزایش قدرت در قسمت پایینی پاهای‌تان، با استفاده از این ورز‌ها نیز می‌تواند مفید فایده باشد.

4

تمرین 3: کشش فاسیای پلانتار: روی یک صندلی بنشینید، پای راست‌تان را روی پای چپ‌تان بگذارید. سپس انگشتان پای راست‌تان را با دست چپ‌تان گرفته و به سمت خود بکشید.

5

تمرین 4: کشش نرمه ساق پا: از روبه‌رو به سمت یک دیوار یا تیر خم شده و به آن تکیه کنید. یک پای‌تان در پشت‌تان بکشید و دیگری را جلوی‌تان خم کنید. سپس بیشتر به جلو خم شوید تا جاییکه کششی در پشت پای‌تان احساس کنید.

6

تمرین 5: دوباره به سمت دیوار خم شوید، و دو پای‌تان را پشت سر هم قرار دهید. سپس به آرامی چمباتمه بزنید، و هر دو پای‌تان را خم کنید. در عمق نرمه ساق پشت پای‌تان، که به سولئوس معروف است، کششی احساس خواهید کرد.

  • توصیه هایی در رابطه با کفش – یک توصیه برای رهایی از درد پاشنه پا، پوشیدن کفش خوب. پوشیدن کفش خوب معمولاً عبارت است از پوشیدن یک کفش سفت و محکم. درد پاشنه پا از طریق پوشیدن یک کفش نرم و درست تقویت نشده درمان نمی‌شود. کفش‌هایی مثل Nike، K-Swiss، و Avia بهترین کفش‌ها برای درمان خار پاشنه هستند.
  • با تیپینگ و باند پیچی برای استراحت دادن به عضلات یا تاندون‌های تحت فشار
  • جاسازهای داخل کفش و دستگاه‌های ارتوتیک
  • فیزیوتراپی

درد پاشنه پا ممکن است به درمان با داروهای دم دستی، از قبیل استامینوفن (تیلِنول)، ایبوپروفن (ادویل)، یا ناپروکسن (آلِو) پاسخ دهد. در بسیاری از موارد، یک دستگاه ارتوتیک کاربردی می‌تواند علل درد پاشنه پا و قوس کف پا، مثل عدم تعادل بیومکانیکی، را تصحیح نماید. در برخی موارد، ممکن است تزریق کورتیزواستروئید به منظور تسلی التهاب در محل مورد نظر انجام شود.

جراحی خار پاشنه

بیش از 90 درصد مردم از طریق درمان‌های غیر جراحی بهبود می‌یابند. اگر پس از دوره‌ای 9 تا 12 ماهه درمان محافظه‌کارانه در درمان علائم خار پاشنه با شکست مواجه شود، برای تسلی درد و بازگرداندن تحرک به بیمار نیاز به جراحی خواهد بود. تکنیک‌های جراحی عبارتند از:

  • رهاسازی فاسیای پلانتار
  • برداشتن خار

به منظور شناسایی بیمار مناسب نیاز به انجام آزمایشات و معاینات پیش از جراحی هست، و مهم است توصیه‌های پس از جراحی درباره استراحت، یخ، فشرده‌سازی، بالا گرفتن پا، و اینکه چه زمان می‌توانیم روی پای جراحی شده سنگینی اعمال کنیم را از نظر بگذرانیم. در برخی موارد، ممکن است لازم باشد بیماران پس از جراحی از بانداژ، وسیله شکسته بندی، گچ، کفش‌های مخصوص جراحی، چوب زیر بغل، یا عصا استفاده کنند. عوارض احتمالی جراحی پاشنه پا شامل درد عصب، درد عودکننده پاشنه ، بی حسی دائمی منطقه مورد نظر، عفونت، و زخم می‌شود. علاوه بر این، با رهاسازی فاسیای پلانتار، خطر بی ثباتی، گرفتگی عضلات پا، شکستگی ناشی از فشار، و التهاب تاندون وجود خواهد داشت.

پیشگیری از خار پاشنه

با پوشیدن کفش‌هایی که اندازه پای‌تان هستند و دارای تخت کفش جاذب ضربه، ساق محکم، بخش زیرین پاشنه پایی که درست از پا حمایت می‌کند؛ انتخاب کفش مناسب برای هر فعالیت فیزیکی؛ گرم کردن و انجام نرمش‌های کششی پیش از هر فعالیت؛ و کم کردن آهنگ حرکت در طول فعالیت‌ها می‌توان از به وجود آمدن خار پاشنه جلوگیری کرد.

از پوشیدن کفش‌هایی با سایش بیش از حد روی پاشنه و کف پا اجتناب ورزید. اگر اضافه وزن دارید، کم کردن وزن نیز ممکن است از به وجود آمدن خار پاشنه در پای شما کمک کند.

Share →