زانو و پای پرانتزی كه به ژنو واروم و پاي ضربدري نيز معروف است،‌ يك تغییر شکل فيزيكي است که منجر به بیرون‌زدگی ساق پاها نسبت به ران‌ها می‌شود. اين عارضه موجب می‌شود كه زمان ايستادن درحالی‌که پاها جفت هستند،‌ زانوها از یکدیگر فاصله داشته و ظاهري شبيه به يك قوس كماني را داشته باشند. این عارضه ممکن است یک یا هر دو پا را مبتلا سازد.

دکتر علی‌اصغر مغاری متخصص طب فیزیکی و توان‌بخشی با روش‌هایی مانند فیزیوتراپی و بدون نیاز به عمل جراحی به درمان پای ضربدری می‌پردازد. فیزیوتراپی و حرکات اصلاحی یکی از بهترین روش های درمان پای پرانتزی است.
اگر فرزند شما دارای علائم و نشانه‌های پا ضربدري است، می‌توانید با شماره‌های زیر با مطب دكتر مغاري تماس بگيريد تا یک‌زمان مشاوره براي شما رزرو شده و بهترين درمان براي فرزند شما در اسرع وقت تشخيص داده شود. 9-33790621-028 يا 7-33222016-028.

facebook_-2121277648

علل ایجاد زانوی پرانتزي


راشیتیسم

راشيتيسم یک اختلال استخوانی است که از کمبود ویتامین D، کلسیم، یا فسفات ناشي می‌رود. این مواد مغذی در تكامل استخوان‌هایی قوي و سالم نقش حياتي دارند. افراد مبتلابه راشيتيسم داراي استخوان‌هایی ضعیف و نرم، با توقف رشد، و در موارد شدید، تغییر شکل اسکلتی هستند. راشيتيسم در کودکان بین 6 و 36 ماهه شایع‌تر است. ازآنجایی‌که کودکان همواره درحال رشد هستند، در معرض بیشترین خطر ابتلا به راشيتيسم قرار دارند. کودکاني كه در مناطقي با نور خورشيد كم زندگي می‌کنند، گياهخوار هستند و فرآورده‌های لبني را مصرف نمی‌کنند، ممکن است به‌اندازه کافی ویتامین D دریافت نكنند. در برخی از موارد، بیماری ارثی است.

آکندروپلازی

آکندروپلازی نوعي اختلال رشد استخوان است که باعث كوتولگي نامتناسب می‌شود. كوتولگي به وضعيتي اطلاق می‌شود كه در آن‌یک بزرگ‌سال داراي قامتي كوتاه است. افراد مبتلابه آکندروپلازی داراي قدکوتاه، تنه طبيعي و اندام‌های كوتاه هستند. آکندروپلازی رایج‌ترین نوع کوتولگی نامتناسب است.همچنین عارضه‌ آکندروپلازی (رشد غیرطبیعی استخوان‌ها و در نتیجه کوتاهی قد یا کوتولگی)، از رایج‌ترین بیماری‌های دامن زننده به گودی کمر به شمار می‌آید.

شکستگي (شکستگی که به‌درستی ترميم نشده است)

شکستگی به شكستن استخوان گفته می‌شود. اين عارضه می‌تواند ترك نازک تا يك شكستگي کامل را شامل شود. شكستگي استخوان می‌تواند به‌صورت عرضي،‌ طولي، در چندين نقطه، و یا به‌صورت خردشدگي باشد. به‌طورمعمول، استخوان زماني می‌شکند كه نیرو یا فشاري بيش از آستانه تحمل به آن وارد شود.

تومور استخوان

تومورهای استخوانی زمانی توسعه پيدا می‌کنند که سلول‌های درون استخوان به‌طور غیرقابل‌کنترلی تقسيم می‌شوند و یک توده یا توده‌ای از بافت غیرطبیعی را تشكيل می‌دهند. اکثر تومورهای استخوان سرطانی نيستند (به عبارتي خوش‌خيم هستند). تومورهای خوش‌خیم معمولاً خطرناك نبوده و دراکثر موارد، به سایر نقاط بدن گسترش نمی‌یابند. بسته به نوع تومور، گزینه‌های درماني داراي طيف گسترده‌ای هستند، از يك معاينه ساده تا عمل جراحی برای برداشتن تومور. برخی از تومورهای استخوان سرطانی (بدخیم) می‌باشند. تومورهای بدخیم استخوان از نقطه‌ای به نقطه ديگر حركت می‌کنند یا موجب می‌شوند كه سلول‌های سرطانی در سراسر بدن گسترش یابند. تقریباً در تمام موارد، درمان تومورهای بدخیم شامل تلفيقي از شیمی‌درمانی، رادیوتراپی و جراحی است.

بیماری استخوان‌سازی ناقص (استئوژنز ايمپرفكتا)

استئوژنزايمپرفكتا یک بیماری مادرزادی است كه باعث شکستگی استخوان در دوران کودکی می‌شود. اين عارضه همچنین می‌تواند باعث شکستگی استخوان در بزرگ‌سالان شود. بیماری استخوان‌سازی ناقص یک اختلال ژنتیکی است كه معمولاً از ناهنجاري ژن‌هایی ناشي می‌شود که تولید پروتئینی به نام کلاژن را كنترل می‌کنند. كلاژن يك پروتئین اصلی در استخوان است و براي قدرت استخوان ضروري می‌باشد. شکنندگی استخوان در استئوژنزايمپرفكتا به دلیل مشکلات کلاژن است. این عارضه هیچ ربطی به جزء کلسیم استخوان كه در عکس‌برداری ديده می‌شود، ندارد.

بیماری پاژه استخوان

بیماری پاژه بر ساختار بخش‌هایی از یک یا چند استخوان تأثیر می‌گذارد. اين بيماري در اغلب موارد علائمي به همراه نداشته و نيازي به درمان ندارد. علائم در برخی از موارد ديده می‌شود و درد در قسمت آسیب‌دیده استخوان شایع‌ترین علامت است. استخوان‌های آسیب‌دیده ضعیف‌تر از حد طبيعي بوده و ممکن است تغییر شکل داده و به‌راحتی شكسته شوند. درمان با داروي بیس‌فسفونات در برخی از موارد برای کاهش درد و کمک به عوارض درمان استفاده می‌شود.

علائم مرتبط با زانوي پرانتزي


علائم عارضه زانوي پرانتزی زمانی که کودک راه می‌رود یا می‌ایستد،‌ بارزتر است. یکی از علائم زانو پرانتزی الگوی راه رفتن ناهنجار و ناهماهنگ است. یکی دیگر از علائمي که اغلب در کودکان نوپاي مبتلابه اين عارضه ديده می‌شود، پيچ خوردن پا می‌باشد. کودکان مبتلابه زانوي پرانتزي به‌طورمعمول در مراحل رشد خود دچار تأخير نيستند، اما قوسي كه در پا ظاهر می‌شود، می‌تواند کاملاً هشداردهنده باشد. درحالی‌که زانوي پرانتزي معمولاً باعث ايجاد درد نمی‌شود، خم شدن طولانی‌مدت در نوجوانان می‌تواند موجب ناراحتی لگن یا درد زانو / مچ پا به دلیل افزایش فشار در این مفاصل شود. کودکان مبتلابه اين عارضه همچنين ممكن است زمین‌خورده و يا به‌طورمعمول تعادل خود را از دست بدهند.

تشخیص


راه اصلی تشخیص بيماري زانوي پرانتزي توسط پزشك از طریق معاینه فیزیکی است. علاوه بر این، در مواقعي که نیاز به دریافت اطلاعات بیشتر در مورد مفصل زانو است،‌ ممكن است پزشك دستور عکس‌برداری بدهد.

درمان زانوي پرانتزي بدون عمل جراحی


فیزیوتراپی

فیزیوتراپی در درمان زانوي پرانتزي بسیار مؤثر است. تمرینات تقویت پاها را از یک فیزیوتراپیست متخصص ياد بگيريد. برای درمان موفقیت‌آمیز این عارضه تمرینات را تحت نظر فیزیوتراپیست انجام دهيد. به‌عنوان‌مثال، زمانی که فرد دراز کشیده است، درمانگر پاها را به‌طور مداوم به جلو و عقب حركت می‌دهد.

تمرينات ورزشي

ورزش به‌عنوان یک ‌راه مؤثر در درمان زانوي پرانتزي شناخته‌شده است زيرا می‌تواند عضلات پاهاي شما را تقويت كند. گفته‌شده است که ساخت عضلات در زانوها و ران‌ها از اهميت بسياري برخوردار است. تکنیک‌های مختلف مانند پیلاتس، یوگا و غیره توصیه می‌شود. انجام حرکت‌های تقویتی و ورزش برای تقویت زانو برای جلوگیری از ابتلا به عارضه‌ فوق ضروری است.

پیلاتس 

پیلاتس می‌تواند در ساخت وضعيت اندامي مناسب، هماهنگی اعضاي بدن و رفع عارضه زانوي پرانتزي به شما كمك كند. تمرينات پيلاتس مانند جمع‌کردن پاها و حركات باله در ايجاد تن در پاها و ساخت عضلات شکم مؤثر هستند. به‌منظور انجام این تمرینات، شما باید به پشت دراز كشيده و پاهاي خود را بالا ببريد. پاهای خود را نزدیک به هم نگه‌دارید و بالا و پایین ببريد. به‌منظور سفت كردن عضلات شکم، باید بالاتنه خود را از سطح زمین بالا نگه‌دارید. بنابراین، تمرینات پیلاتس راه‌های مؤثر برای رفع زانوي پرانتزي هستند.

یوگا

همانند پیلاتس، یوگا نیز راهي مؤثر در رفع عارضه زانوي پرانتزي به‌طور طبیعی است. یوگا می‌تواند به افزایش تراز و انعطاف‌پذیری بدن به شما كمك كند. اگرچه برخی از افراد مبتلابه زانوي پرانتزي انجام حركات يوگا را مشكل می‌دانند، اما اين ورزش می‌تواند به بهبود وضعيت اندامي آن‌ها كمك كند. درنتیجه،‌ زانوی پرانتزی بهبود می‌یابد. بنابراین، بیمارانی که این بیماری در آن‌ها تشخیص داده‌شده است، باید از تمرینات یوگا برای نزدیک کردن پاها به‌هم استفاده کنند. برخی از حرکات یوگا مانند صورت گاوی و یا خم به جلو توصیه می‌شود. این تمرین به شما کمک می‌کند تا پاها را نزدیک به هم نگه‌دارید، وضعیت اندامی خود را اصلاح‌کرده و عضلات پاها را تقویت کنید.

تمرینات تقویت پا

بدیهی‌است که این تمرینات ورزشی خاص تنها در موارد خفیف این عارضه کارآیی خواهد داشت. در وضعیت‌های شدیدتر، شما باید فوراً به پزشک مراجعه کنید. به‌منظور انجام تمرینات تقویت پا، شما باید کاملاً صاف بر روی نیمکت دراز بکشید. پس‌ازآن، زانوها و پاهای خود را تا جایی که با باسن تماس پیدا کنند، خم نمایید. به‌منظور حصول نتیجه رضایت‌بخش این تمرین باید چندین بار در هفته و برای چند ماه انجام شود.

ماساژدرمانی

ماساژ به‌عنوان درمانی برای بیماری‌های مختلف ازجمله معده‌درد، یبوست، و ورم ‌مفاصل، و غیره شناخته‌شده است. اگر می‌خواهید بدانید که چگونه به رفع عارضه زانوی پرانتزی کودکان کمک کنید، ماساژدرمانی را امتحان کنید. این راه‌حل به شما کمک خواهد کرد تا پاها را به‌طورطبیعی صاف نمایید. در به‌کارگیری این درمان، انتخاب یک درمانگر فیزیکی خبره، که دارای تجربه کافی در امر ماساژ بیماران مبتلابه زانوی پرانتزی است، از اهمیت بسیاری برخوردار است. در این روند، درمانگران پای کودکان را برای یک مدت طولانی به عقب و جلو حرکت می‌دهند. ماساژ درمانی در درمان عارضه زانوی پرانتزی کودکان در حال رشد مؤثر است. به‌منظور محافظت بهتر از پاها، می‌توانید از کودکان بخواهید در هنگام خوابیدن یا درازکشیدن از زانوبند استفاده کنند. یکی از پاهایشان را بالا ببرند، زانوهایشان را خم کنند و پاهای خود را به سمت قفسه سینه فشار دهند. به‌منظور رسیدن به نتیجه قابل‌توجه فرآیند ماساژدرمانی، باید چندین مرتبه تکرار شود.

22

استفاده از بریس‌

اگر با رشد کودک، عارضه زانوی پرانتزی به‌طور خودبه‌خود بهبود نیافت،‌ ممکن است از بریس، کفش و یا قالب مخصوص برای درمان استفاده شود. این تجهیزات در وضعیت شدید بیماری و یا زمانی‌که کودک به بیماری دیگری غیراز زانوی پرانتزی مبتلا است، استفاده می‌شود.

23

جراحی

در صورت شدید بودن عارضه زانوی پرانتزی،‌ عمل جراحی ممکن است تنها گزینه باشد. استخوان باید طی عمل جراحی شکسته شده و مجدداً جوش داده شود. مدت‌زمان بهبودی برای این نوع از جراحی می‌تواند تا ده هفته طول بکشد.

پیشگیری از عارضه زانوی پرانتزی


هر عاملی که موجب کاهش فضا در رحم مادر شود (دوقلوها، نوزادان بزرگ، دیابت مادر) می‌تواند این عارضه را برجسته‌تر سازد. چاقی در کودکان می‌تواند به شیوع بیشتر زانوی پرانتزی در کودکان منجر شود. حفظ وزن طبیعی و دریافت مقادیر بالایی از کلسیم و ویتامین D راهکاری عاقلانه است. انحنای فیزیولوژیک یک بخش طبیعی از رشد است و نباید به‌طورکامل از ظهور آن پیشگیری نمود.

Share →